De Winkelhaak (dewinkelhaak.net)
 
  Home

De kazerne

VVDM-afdeling Nunspeet

Kazernekranten

Artikelen

Boeken

Contact
  Soldaat en sigaret
Door: Frank Oosterboer

Het soldatenberoep is uiterst ongezond. Zelfs in vredestijd liggen de gevaren op de loer, menig militair werd en wordt gesloopt door flinke hoeveelheden frikandellen en bier. En daar komt ook nog eens het gevaar van het 'rokertje' bij.

Wie tegenwoordig een sigaret opsteekt kan zomaar getrakteerd worden op overdreven hoestgeluiden van volslagen onbekenden binnen een straal van pakweg 10 meter. Wat is er toch gebeurd dat deze gewoonte tegenwoordig zo anders bekeken wordt vraag je je af. OK! Er is allerlei onderzoek dat ondubbelzinnig aantoont dat roken verwoestende effecten heeft en verantwoordelijk is voor een groot deel van de sterfte. Maar ooit dacht men er anders over, ook in medische kringen. Zie die opmerkelijke advertentie hiernaast uit 1938. En misschien is dit een getekende dokter, maar na de oorlog was er een heuse Amerikaanse collega die roken propageerde. In gezondheidszorgkringen wordt nog steeds menig sigaretje weggepaft kan ik uit eigen ervaring vertellen.

 
Roken verbroedert. Hier geeft een Duitse soldaat een Engelse collega een vuurtje op Kerstavond 1914 aan het Noord-Franse front.  
Wat heeft dit nu allemaal met Jan Soldaat te maken? Alles! Net als met bier is menigeen met serieus roken begonnen in het leger, dat deze gewoonte ruimhartig faciliteerde. En dit terwijl ze beter konden weten, want roken kan acuut dodelijk uitpakken. Een bekend voorbeeld: Ergens goed verstopt ligt een scherpschutter. Een meter of 100 vijandelijk terrein in licht er een vlammetje op. Het dooft echter niet want het is een lucifer en de soldaat die hier net zijn saffie mee aanstak, leent zijn maat het vuurtje en die geeft het weer door aan nummer drie. Onze nijvere scherpschutter heeft gericht bij de tweede sigaret die in de brand gestoken werd en drukt af terwijl nummer drie begint aan de allerlaatste sigaret van zijn leven.

Kortom: roken is zo slim nog niet in dit beroep. Maar het is wel een stressonderdrukker en oppepper. En de gezondheidseffecten op langere termijn?? Wie naar het slagveld gaat heeft wel andere zaken aan zijn hoofd. En daarom zaten er in de noodrantsoenen altijd van die pakjes met tien uitgedroogde sigaretten, werden rookwaren tegen lage prijzen aangeboden in de kantines en zelfs belastingvrij op oefening in het buitenland en op de Nederlandse kazernes in Duitsland. Gewoon omdat er misschien ooit eens echt behoefte aan zou komen en omdat toen haast iedereen rookte, dan wil je als krijgsmacht toch geen spelbreker zijn?

Maar dat kunnen ze beter wel zijn. Een grootschalig onderzoek uit 2005 onder Vietnamveteranen door de Harvard School of Public Health in Boston had een vervelende uitkomst. Tenminste, als je roker bent en een traumatische gebeurtenis hebt meegemaakt. Dan loop je een twee keer zo grote kans om een post traumatisch stress syndroom te ontwikkelen. De onderzoekers hadden dan ook een voor de hand liggend advies voor het Amerikaanse leger: help soldaten en laat ze een stoppen-met roken-programma volgen.